Antik Pamfilya Kentlerinin en önde geleni Perge dir. İncil’de İsa Peygamber’in havarilerinden Tarsuslu Aziz Paulus ki, bu yıl 2000 inci yılı kutlamaları Vatikan tarafından ilan edildi, Perge’yi ziyaret etmiştir. Perge limanında karaya cıkan Aziz Paulus, Pergelileri Hıristiyanlığa davet edip, Yalvaç (Antiochia) yürümüştür. Bu gün geçtiği bu yol, St Paul Patikası adı altında tanınmaktadır. İspanya’daki Jacob Yolu (Pireneler üzerinde başlayıp Santiaga de Compostella ) alternatifi olacak güçtedir. Perge ile anılan önemli tarihi isimler, MÖ 333 de Büyük İskender, MÖ: 79 da Roma Kralı Cicero ve Kilikyalı Gaius, MS.193 İmparator Septimus Severus, MS 324 Büyük Konstantin dir, Perge’nin yetiştirdiği ünlü kişiler ise Fizikçi Asklepiades, felsefeci Varus ve matematikçi Apollonios dur.
Perge’de 1946 yılından buyana kazılar devam etmektedir. 34x334 metre ölçülerinde Türkiye’deki en iyi korunmuş Stadium’a sahip olan Perge’deki Antik tiyatro da 13.000 kişiliktir.
Bu yazı size sadece Perge hakkında kuru bilgiler vermek için kaleme alınmamıştır. Sayın Kültür ve Turizm Bakanı Ertuğrul Günay’ın geçen hafta Antalya gezisi sırasında “Hayalim Perge’yi ayağa kaldırmak” demecini okuyunca, sizlerle düşündüklerimi paylaşmaktır.
Bu demeci Sayın Bakan Perge ören yerinde vermemiştir. Demecin verildiği yer Aspendos Tiyatrosu’na alternatif olarak 3. derece SİT alanında yapılan Aspendos Arena'dır.
Türkiye’nin medarı iftiharı “Anadolu Ateşi” tartışmalara neden olan Aspendos Tiyatrosundaki “Turistik Gösteri”lerine, antik tiyatroya verdiği tahribat nedeniyle, kamuoyunun baskısıyla ara verildi. Sadece Anadolu Ateşine değil, tüm ses volümü yüksek konserlere tahribat nedeniyle izin verilmedi. Antalya’nın en önemli kültürel markası haline gelen Uluslararası Aspendos Opera ve Bale Festivali sorunsuz olarak burada devam ediyor. Aspendos Antik Tiyatrosu bu yılki gösterilerden sonra restorasyona alınacak. Süre henüz resmi olarak açıklanmadı. Öyle anlaşılıyor ki, restorasyon uzun sürecek ve 2009 yılı Aspendos Opera ve Bale Festivali, Mustafa Erdoğan’a ait olan Anadolu Gösteri Eğitim Prodüksiyon ve Danışmanlık Şirketinin yapımını üstlendiği 4500 kişilik “Aspendos Arena” da yapılacak. Yani bu projeye bir nevi devlet katkısı sağlanmış olacak. Koruma Kurulu “Aspendosla rekabet edebilecek ölçüde olmasın” kararı vermiş, bu benim ayrıca dikkatimi çekti. İsmi ve işlevi belli olan bu yatırımın Antik Aspendos Tiyatrosu ile rekabet etmesi mümkün mü? Mimari özelliği ve prefabrik yapısıyla, hayır. Ama ismiyle, evet.
Son yıllarda Türk Tekstil sektöründe bir “çakma” yani taklit modası var. Ünlü markalar taklit ediliyor. Tayland’da başlayan taklitçilik hastalığı, ülkemize iyice yerleşti. Antalya’da ünlü markaların taklitleri Tshirt, parfüm, saat ne ararsan var. Aspendos Arena bir taklit değil belki ama ismiyle özellikle yabancılarda yanlış anlamalara yol açacaktır. Anadolu Ateşi, Truva birer özgün dans gösterileri, artık dünya sahnelerinde ismini yazdırdılar. Bu açıdan bakıldığında Aspendos markasına ihtiyaçları yok gibi. Ama Aspendos Antik tiyatrosundaki gösterilerine turistlerin gösterdiği yüksek ilginin nedeninin tarihi mekan olması yadsınamaz. Aspendos bir markadır, orada yapılan etkinliklerin tümü bu marka ile daha da değer bulmaktadır.
Gelelim Perge’ye. Sayın Bakan’ın hayalinin Perge’yi ayağa kaldırmak olduğunu gazeteden okuyunca müthiş etkilendim. Çünkü artık Aspendos gibi Perge de Antalya’da sadece bir Antik Kent değil korunan ve kullanılan “marka” bir Antik Kent olacak. Hele düşünsenize o görkemli Antik Stadium’da yapılacak gösterileri… Gazete satırlarından yine öğreniyorum bu projenin gerçekleşmesini de Mustafa Erdoğan’ın şirketi üstlenmeye adaymış.
Aspendos’da yaşananlardan umarım ders alınır, Perge’de yeni bir Aspendos Arena yaşanmaz.
Nizamettin Şen
Bu yazıya yorum yazın:
(Hakaret içeren, TCK'ya aykırı ifadeler barındıran, içerikle ilgisi olmayan (örneğin reklam gibi) yorumlar yayımlanmaz. Yorumlarda geçen ifadelerin sorumluluğu yorumu yapan kişiye aittir. Bizimantalya.com, yorum ekleyen okura ait IP adresi, E-mail adresi ve Ad-Soyad bilgilerini saklama ve resmi makamlarca istendiği takdirde okurun bilgisine ve onayına başvurmaksızın paylaşma hakkına sahiptir.)